Bildirmen

Uşi (Ouchy) Antlaşması

Yazan: Yönetmen | Tarih:

1911-1912 yıllarında Osmanlı ile İtalya arasında olan Trablusgarp Savaşı sırasında, Balkan Savaşı’nın patlak vermesi üzerine Osmanlı Devleti İtalya’dan barış istedi. Böylece İsviçre’de Lozan kentinin Uşi (Ochy) kasabasında bir araya gelen Osmanlı delegeleri Mehmet Nabi ve Rumbeyoğlu Fetrettin beylerle İtalyan delegeleri Pietro Bertolini, Giuseppe Volpi ve Guida Fusinato arasında ilk üç maddesi gizli (15 ekim), son maddeleri de açık (18 ekim) olmak üzere 5 maddeden oluşan bir barış antlaşması imzalandı. (1912) Gizli belgelerin önce imzalanmasının nedeni, Osmanlı devletinin Trablusgarp’la Bingazi’yi İtalya’ya bırakmış gibi görünmemek için bir özerklik fermanı yayımlaması konusunda anlaşmaya varılması; öte yandan İtalya’nın da savaş sırasında yayımladığı ilhak bildirgesini, antlaşma gereğince halifelik makamına verilen haklarla uyuşturacak yeni bir bildiri yayımlamayı gerekli görmesiydi.

Uşi Antlaşmasının Başlıca Maddeleri

  1. Türkiye Trablusgarp ve Bingazi’yi, İtalya da buna karşılık işgal ettiği adaları (Onikiada) hemen boşaltacaktır. (Ancak, bu maddeye karşın İtalyanlar; balkan savaşı sırasında Yunan donanmasının işgalini engellemek bahanesiyle adaları boşaltmaktan vazgeçtikleri gibi, daha sonra Onikiada’yı kendi topraklarına kattıklarını resmen açıkladılar.)
  2. İslam dininin bağımsızlığını kabul eden İtalya, hutbelerde halifenin adının okunmasına, padişahın bu topraklarda “Naib üs-sultan” unvanıyla bir temsilci bulundurmasına, bu temsilcinin ödeneğini yerel gelirlerden almasına, Trablusgarp ve Bingazi kadısının şeyhülislamlıkça atanmasına ve bu kadı tarafından seçilecek naiplere de yerel gelirlerden aylık verilmesine, Evkaf’ın bağımsızlığına, yerli eşrafın da katılacağı bir meclis tarafından yeni yönetim ilkelerinin saptanmasına kayıtsız şartsız uyulacaktır;
  3. Naib üs-sultan’la kadı atanmadan önce Babıâli, İtalyan Hükümeti’nin onayını alacaktır.
  4. Trablusgarp ve Bingazi’den Düyun-u Umumiye’ye para verilmesi işlemi sürdürülecek ve yıllık taksit miktarı 2 milyon İtalyan liretinden (90 bin Osmanlı altını) aşağı olmayacaktır.
  5. Kapitülasyonların kaldırılması konusunda İtalyan yönetimi Babıâli’ye yardım edecektir.

Sonuç olarak Osmanlı Devleti’nin Afrika’daki iki büyük eyaleti ve Onikiada Uşi Antlaşması ile Osmanlı yönetiminden çıktı.

Bu Yazıya Yorum Yapabilirsiniz

© 2008-2010 Bildirmen